Clusterhoofdpijn

Clusterhoofdpijn is een zeldzame maar extreem pijnlijke vorm van hoofdpijn, die zich kenmerkt door aanvallen van zeer hevige, brandende of stekende pijn rond één oog en/of de slaap. De pijn concentreert zich meestal onder en achter het oog en wordt vaak beschreven als ondraaglijk. Vergelijkingen lopen uiteen van een veel sterkere versie van de “ijsbrein-pijn” bij te snel koud eten, tot het gevoel van een brandende priem die herhaaldelijk in het oog wordt gestoken.

Kenmerken van de aanvallen

Tijdsgebonden: Aanvallen treden vaak met een bijna metronomische regelmaat op, vooral ’s nachts rond dezelfde tijdstippen.
Gedrag tijdens de aanval: In tegenstelling tot migrainepatiënten (die vaak juist rust zoeken), hebben mensen met clusterhoofdpijn de neiging om onrustig rond te lopen (“ijsberen”) of zelfs luid te schreeuwen van de pijn. Voor omstaanders is dit vaak moeilijk om te zien.
Duur en frequentie: Een aanval duurt gemiddeld 1 uur (variërend van 15 minuten tot 3 uur). Meerdere aanvallen kunnen elkaar kort na elkaar opvolgen, soms meerdere nachten op rij. Deze periodes – de zogeheten clusters – kunnen weken tot maanden aanhouden, waarna vaak een aanvalvrije periode volgt.

Triggers

Bepaalde factoren kunnen een aanval uitlokken, waaronder:

Alcohol
Temperatuurschommelingen
Verstoring van het slaapritme
Stress of emotionele belasting

Gevolgen en ernst

De pijn is zó intens dat clusterhoofdpijn ook wel de “suïcidehoofdpijn” wordt genoemd. Patiënten kunnen door de ondraaglijke pijn zo radeloos worden dat zij een gevaar vormen voor zichzelf.

Voorkomen

Clusterhoofdpijn komt vaker voor bij mannen dan bij vrouwen.
De meeste patiënten zijn tussen de 20 en 50 jaar oud.
Het aantal patiënten boven de 60 jaar is opvallend laag.