Groeipijn is een term die al bijna 200 jaar wordt gebruikt om terugkerende pijnklachten bij kinderen te beschrijven. Maar uit recent onderzoek blijkt dat deze naam eigenlijk nergens op slaat. Kinderen die groeipijnen ervaren, zitten niet per se in een groeispurt, en er is geen bewijs dat de groei van botten of spieren de oorzaak van de pijn is. Waarom noemen we het dan nog steeds zo? En als groei daadwerkelijk pijnlijk zou zijn, waarom hebben dieren dan geen groeipijnen? En bestaat er zoiets als “krimppijn” voor oudere mensen die kleiner worden?
Wat zegt de wetenschap?
Een Deense studie bij kinderen van 3 tot 6 jaar laat zien dat 24-43% van hen last heeft van groeipijn – afhankelijk van hoe je de diagnose stelt. De pijn zit meestal in de onderbenen, is soms eenzijdig en komt vooral ’s avonds of ’s nachts voor. Maar opvallend genoeg hebben de onderzoekers geen verband gevonden tussen groeipijnen en periodes van snelle groei. Sterker nog, de term lijkt een misnomer: de oorzaak van deze pijn is waarschijnlijk iets anders, zoals uitstralingspijn uit de rug, spiercontracturen in de onderste ledematen, een lagere pijndrempel of zelfs psychologische factoren. De klachten passen eerder binnen het spectrum van spier- en zenuwstoornissen dan dat ze direct iets met groei te maken hebben.
Waarom hebben dieren geen groeipijnen?
Als groei pijnlijk zou zijn, zouden jonge dieren ook last moeten hebben van groeipijnen. Maar in de natuur zien we dit niet. Veulens, puppy’s, kalfjes, kuikens en jonge apen springen en rennen zonder dat ze ’s avonds huilend bij hun moeder komen liggen vanwege pijnlijke benen. Dit geeft aan dat het menselijk lichaam, net als dat van dieren, zo ontworpen is dat het zonder pijn kan groeien. Het lijkt er dus op dat “groeipijn” een fenomeen is dat helemaal niets met groei te maken heeft, maar eerder voortkomt uit stoornissen in het spier- en zenuwstelsel.
Wat kun je doen bij groeipijnen?
In onze praktijk zien we veel mensen – jong en oud – met spierklachten zoals spiercontracturen, uitstralingspijn en zenuwgevoeligheid. Door gerichte behandelingen en oefeningen helpen we hen effectief om pijnklachten te verminderen en het lichaam sterker te maken. Massage, warmte en lichte rekoefeningen kunnen daarnaast verlichting bieden. Sommige kinderen hebben baat bij een vitamine D-supplement, en het verminderen van overmatige belasting kan helpen. Wil je weten hoe wij kunnen helpen? Neem contact met ons op voor een consult!
Conclusie
Groeipijn is een hardnekkige misvatting. De naam suggereert een verband met groei, terwijl de wetenschap geen bewijs heeft gevonden dat groei pijnlijk is. Misschien is het tijd voor een nieuwe term, zoals “nachtelijke spierpijn bij kinderen” of “benigne spierklachten.” Wat we wél weten: goede zorg en gerichte behandeling kunnen helpen om kinderen (en volwassenen) met deze klachten beter te laten bewegen en pijnvrij door het leven te gaan. En gelukkig, in tegenstelling tot wat de naam suggereert, groeien kinderen hier uiteindelijk gewoon overheen!
Bron: Lehman PJ, Carl RL. Growing Pains. Sports Health. 2017 Mar-Apr;9(2):132-138. doi: 10.1177/1941738117692533. Epub 2017 Feb 8. PMID: 28177851; PMCID: PMC5349398.